ملګرو ملتونو: په افغانستان کې ۱۰ سلنه د نشه‌یي توکو کاروونکي ښځې دي او ډېرې یې له تریاکو کار اخیستی دی

د ملګرو ملتونو د نشه‌یي توکو او جرمونو ضد دفتر (UNODC) په یوه تازه راپور کې ویلي، چې په افغانستان کې د نشه‌یي توکو د خطرناک استعمال کچه د اندېښنې وړ ده او مخ په زیاتېدو ده.د «د افغانستان د نشه‌یي توکو لیدلوري» تر سرلیک لاندې راپور، چې د ۲۰۲۵ کال د جون میاشتې په ترڅ کې خپور شوی، ښيي چې نشه‌یي توکي نه یوازې پراخ کارېږي، بلکې ښځې او ماشومان هم له جدي خطر سره مخامخ دي.په راپور کې راغلي، چې شاوخوا ۲۷ زره کسان په ۳۲ ولایتونو کې د «تودو سیمو» یا hotspots په نوم د نشه‌یي توکو خطرناک استعمال کوي، چې ۱۰ سلنه یې ښځې او ۸ سلنه ماشومان (له ۱۵ کلنۍ کم) دي.راپور ښيي، چې ډېری ښځې د نشه‌یي توکو له تریاکو پیل کوي، خو نارینه چرس یا محرک توکي کاروي. شاوخوا ۶۰ سلنه ښځې د خپلو کورنیو پر ملاتړ تړلي دي.همداراز، ۶۱ سلنه نارینه او ۳۰ سلنه ښځې په یوه وخت له څو ډوله نشه‌یي توکو کار اخلي، چې تریاک، شیشه او هیروئین تر ټولو زیات ګډ استعمالېږي.تریاک د ښځو لپاره تر ټولو زیان‌وړ توکی ګڼل شوی، وروسته شیشه او بیا هیروئین. دغه زیانونه روغتیایي، کورنۍ او حقوقي ستونزې رامنځته کوي.نږدې ۲۵۰۰ کسان د نشه‌یي توکو د تزریق له لارې کار اخلي، چې نیمايي یې استریل ستنې نه‌لري او تر ۷۵ سلنه زیات یې ستنې سره شریکوي.راپور ښيي، چې له هر ۱۰۰ ښځینه معتادانې یوه یې لږ تر لږه یو ځل نیول شوې، او دا نیونې ډېرې په کلیوالو سیمو او بې‌سرپناه کسانو کې ثبت شوي دي.یوازې ۲۹ سلنه ښځې تر اوسه درملنې ته تللي، په داسې حال کې چې د نارینه و لپاره دا شمېره ۵۳ سلنه ده.د ښځو درملنې پر وړاندې لوی خنډونه، د بدنامۍ وېره، د ښځو لپاره د ځانګړو مرکزونو نشتوالی، او موجودو مرکزونو کم‌کیفيت ښودل شوي دي.راپور زیاتوي، چې ډېری معتادې ښځې نه‌تعلیم‌یافته، کورنۍ مېرمنې یا بې‌سرپناه دي. ۷۵ سلنه یې له کورنۍ او خپلوانو سره اوسېږي، خو ۳۵ سلنه یې مخکې له واده کولو او بیا بیلې شوي دي.د هیروئینو میاشتنی مصرف شاوخوا ۳ زره افغانۍ (۴۱ ډالر) او د شیشې مصرف ۲۸۰۰ افغانۍ (۳۹ ډالر) اټکل شوی دی.ملګري ملتونه ټینګار کوي چې باید د ښځو لپاره ځانګړي درملنیز مرکزونه جوړ شي، د ماشومانو او ځوانانو لپاره د پوهاوي پروګرامونه پلي شي، او استریل ستنې برابرې شي.په پای کې، ملګري ملتونه خبرداری ورکوي، که بېړنی غبرګون وانه‌خېستل شي، نو افغانستان به له پراخې روغتیايي او ټولنیزې بحراني وضعې سره مخ شي.